Dolar Kuru - Aryanus

şu an sorunumuz dolar kurunun düşük olmasıysa öncelikle dolar kurunu etkileyen faktörleri irdeleyelim. 
 
bu faktörlerin en önemlileri: para arzı, sonra ödemeler dengesi ve ekonomik büyümedir.
 
para arzı enflasyonu etkilediğinden önemli. Son dönemdeki enflasyon verilerine bakacak olursak: 
2012 yıl sonunda enflasyonun yüzde 6,2 düzeyinde gerçekleşeceği öngörülmekte. Hatta % 70 olasılıkla, 2012 yılı sonunda yüzde 5,3 ile yüzde 7,1 aralığında, 2013 yılı sonunda ise yüzde 3,4 ile yüzde 6,8 aralığında gerçekleşeceği tahmin edilmekte. 2013 için çok erken olduğundan 2012'ye dönelim. 2012 için enflasyon beklentileri %7. benim tahminim petrol fiyatlarında ve işlenmemiş gıda fiyatlarında yaşanacak yükselişlerle %7'yi görmek bile hayal olur. bu durumda sıkı para politikası izlemeye devam edilecektir. İktisadi faaliyetteki yavaşlamaya bağlı olarak vergi gelirlerindeki artış oranının yılın ilk yarısı itibarıyla göreli olarak düşük bir seviyede kaldığı da çokça ifade edilmekteyken sıkı para politikasına sıkı maliye politikasının da eşlik edeceğini öngörmek hayal olmaz.
 
İktisatçılar bilirler. Sıkı para politikası ve sıkı maliye politikası birlikte uygulanırsa büyüme azalır. IS-LM eğrileriyle yapılan analizlerde etkili büyüme için hem maliye hem para politikalarının genişletici şekilde olması gerekir ki bu da faizlerin yükselmesine yol açar. bizim gibi cari açığını finanse edebilmek için yüksek faiz bağımlısı bir ülke için faizlerin daha yükselmesi demek, hane halkının cebindeki paranın yabancı sermayeye hibe edilmesinden başka bir şey değildir. Yani sıkı para politikasına her zamanki gibi devam.
 
Ekonomik büyümeye gelince büyümenin altında yatanfaktör son zamanlarda sıkça dillendirilen avrupa'nın ve bizim en büyük sorunumuz işsizliği düşürme çabası. biz altınımız dolarımız yükselsin diye tartışırken işsizlik oranı almış başını gidiyor. Şu an paramız değer kazanıyorsa bunun nedeni biraz da büyümedir. Ama biz büyüyerek işsizliği azaltmayı mı yoksa enflasyonu düşürmeyi mi seçeceğiz orası meçhul. İktisatta Phillips eğrisi der ki hem işsizliği hem enflasyonu aynı anda düşüremezsin. ikisinden birini seçeceksin der. biz de yıllardır enflasyonu seçiyoruz 2002 örtük, 2006 açık enflasyon hedeflemesiyle başlayan süreçte bu daha da önem kazandı.
 
Ödemeler dengesine gelirsek işte son zamanlardaki kur değişimin esas kaynağı bu kalem. Bizim ülkemiz gibi eğer bir ülkede ödemeler dengesi açık veriyor ise bu açık uluslar arası rezervlerin azalışı ve dış borçların artışı biçiminde sonuçlanıyor ve ülke parası değer yitirmeye başlıyor. Biz paramızın değer kaybetmesine alışıkken ve dolar endeksi de bu kadar yükselmişken ne oldu da dolar tl düştü. Sebebi ilk çeyrekten beri telaffuz ediliyor. Bu dönemde ülkedeki cari açığın finansmanında sorun yaşanmayacağı, kaynak sıkıntısı çekilmediği hükumetçe kaç kez telaffuz edildi ben sayısını unuttum.
 
Yani daha basit ifadeyle dolar kurunun tl değerinin düşeceği öngörülüyordu. Hali hazırda dolar yatırımı yapanların da bunu göz önüne almaları gerekirdi. Nereden bilecektik geçerli mazeret değildir. Dolar endeksini tamam bizim ülkemiz belirlemiyor. Hayli de yükseldi. Ama bize dolar/tl artışı olarak yansıması çok çok sınırlı oldu. Endeks 82 iken kur 1,87 deydi. Endeks 84 olduğunda 1,81 leri gördük. Demek ki neymiş bu ülkede bağımsız bir merkez bankası varmış. Dolar endeksi yükseldi hoppa dolar da artmalıydı şeklinde olmuyor işler. Dalgalı döviz kuru rejimi uygulansa da döviz kuru oynaklığı olmasın diye merkez bankası döviz alım ihaleleri düzenliyor. Geçen sene avrupa'nın borç sorununa ve küresel büyümeye ilişkin endişelerin güçlenmesi üzerine döviz satım ihaleleri de yapıldı. Sözün özü doların tl fiyatının düşeceğini bilmek için müneccim olmaya gerek yoktu. Nereye kadar düşer sorusuna gelince burdan daha da düşerse döviz ihaleleri ve efektif piyasaları döviz depo piyasasında borç verme faiz oranı değiştirilerek piyasa desteklenecektir diye düşünüyorum geçmişte (geçen sene ağustosta) olduğu gibi. Bu da dövizin tl fiyatını yakın dönemde artıracaktır.

Not: Burada yazılan yorumlar kesinlikle yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Kişisel görüşlerdir. Doğru ya da yanlış olabilir, doğruluğu hiçbir zaman garanti edilmez. Sitedeki yazılar kaynak gösterilerek ve izin alınarak yayınlanan yazılar ya da site üyelerinin yazılarıdır. Site üyeliği ücretsizdir.
İçeriği paylaş İçeriği paylaş